Mawhmaisakna in Damna

Mawhna maisakna in lungsim bek hilo pumpi taksa leh khalam damna hi.

THAPIAKNA

11/29/20253 min read

1994 kum April 7 pan July kha lang dong ni 100 sung in Rwanda gam ah minam buaina hangin kithahna lianpi khat piang hi. Tua buaina ah minam lianzaw ahi Hutu te in minam neuzaw ahi Tutsi te minam bei dek dongin thah uh aa, a si limlim 500,000 – 1,000,000 bang pha ding aa, Tutsi milip i 70% bang si dingin ki-um hi.

Alice Mukarurinda pasal pen pastor ahi hi. Hutu galhiam tawite in Alice te omna mun hong naih ciangun, amau innkuan leh a dang 45 te tawh Roman Catholic biakinn ah kibuu uh hi. Biakinn sungah hi leh hong that samlo ding uh cih upna tawh biakinn bel uh ahi hi.

Hiamtawite biakinn sung lut veve uh aa, a banban in that uh hi. Alice zong a pasal tawh ding khawm uh aa, ama gei tektek ah a pasal tem tawh sat uh hi. Khatvei nihvei bek hilo in tamveipi sat uh aa, azi Alice tungah a si kitheh gawp hi.

A pasal a tuk khit ciangin Alice zong a lu tem tawh sat uh hi. A khut taklam zong a khut ngawng panin sattan uh hi. A veilam liangko zong sat uh aa limliam mahmah hi. Alice zong tuk suk in tua lai aa om miteng sikhin hi ci-in hiamtawi Hutu te in nusia uh hi.

Nithum sungbang misi te lak ah tang zolo in Alice om aa, hiamtawi te khuadang ah a paikhiat khit uh ciangin misi te vui dingin hong pai mite in Alice a sih nailoh lam hong thei uh hi. A liamma-te bawlsak in zato puak uh hi.

Tua zawh kumthum khit ciangin Alice hong damkik hi. A damkik khit ciangin a pasal leh a tate nga a that hiamtawi-te tampi thongsungah omta cih thei hi. A lungsim sungah hehna, lungsimnatna leh muhdahna tawh a lungsim kidim leh zong akilawm ahi hi. Ahizongin, thonginn ah vapai aa, mithat-te kiang va pai in nek ding an leh tui, puansilh nikten va puak in itna tawh thongkia-te va panpih aa “thongkia-te’ nu” ci-in kiminvawh liang hi.

Ni khat Emmanuel Ndayisaba kici tangvalno khat a khephungah kun in kap aa, a khe nam in om hi. Alice in a maitang a et ciangin temta tawh a pasal a thatpa tektek ahihna phawk hi. Alice lu ah liamma a bawlpa hi aa, a taklam khutngawn a tansakpa ahi hi. Tangvalno in, “Alice, ka mawhna nong maisak ding hiam?” ci-in ngen hi. Akhut pan in len in a dintoh sak khit ciangin kawi kawmsa in, “Jesu min tawh kong maisak hi” ci-in Alice Mukarurinda in awnem tak tawh dawngkik hi.

Alice in Emmanuel Lai Siangtho sinpih in Jesu’ mawhmaisakna leh itna a tel khit ciangin Jesu nungzui dingin kituiphum ding ngen hi. A kituiphum ma in thonginn aa om thongkia khempeuh mai ah Emmanuel in Alice tungah mawhmaisakna ngen aa, thongkia khempeuh adingin etteh taak thongkia khat suak hi.

Kum thum khit ciangin, thong panin Emmanuel hong suakta ta hi. Ahi zongin omna ding inn leh belh ding mun neilo hi. Alice Mukarurinda in ama ta dingin la aa, a gilsung-a piang ta bangin nei hi.

Mawhmaisakna in mawhna teng siansakna ciang bek hilo aa tua sangin thukzaw hi. Khialhna leh mawhna-te kimangngilhbawlna leh kitheihmawhbawlna hilo hi. A mawhna teng mah tawh a thum mi, a mawh ngeilo bangin sanna ahi hi.

Nisim in khialhna leh mawhna a bawl den nang le kei in, ei tungah khatvei nihvei hong khial mite maisak ding haksa i sa kha hiam? Mawhmaisakna in ei le ei lungsim suahtakna kipiakna hi aa, vantung tawh kilawm nuntakna hong neisak hi.

Vantung gam tun ding a lunggulh mi in mawhna kemcing nuamlo ding hi. Ama mawhna ahi aa midangte in ama tungah a mawhna uh a hi zongin kemcinglo in a suahkhia, a maisak mite in vantung nunzia leitungah a ciamkha te ahi hi. Jesu hong pai kik ciangin kilemkikna hong picing taktak dinga, tua kilemkikna tu in eimau nuntakna ciat ah ciamkhol tek leng bangzah in nuam ding hiam?